De vergeving van Assisi

De basiliek San Fransesco in Assisi

Waar moet je naartoe om vergeving te ontvangen? Deze vraag bracht mij in Assisi, één van de meest belangrijke bedevaartsoorden in Italië. Net buiten het plaatsje Assisi, in de imposante basiliek van Santa Maria delgi Angeli, ontvangen jaarlijks duizenden pelgrims vergeving.

Voor mij was deze plaats van belang om te bezoeken om het evangelie van de Rooms-Katholieke Kerk beter te begrijpen. Graag wil ik u meenemen naar het Assisi anno 2020.

Assisi is een klein plaatsje in Midden-Italië, gelegen op enkele heuvels, te midden van uitgestrekte akkers. Op deze plaats leefde en werkte Franciscus van Assisi (1182-1226). In Assisi staat een oude basiliek, met daarin een kleine kapel, de Portiuncula genaamd. Volgens Franciscus verschenen in het jaar 1216 tijdens een nachtwake Jezus en de maagd Maria boven het altaar. Op de vraag wat hij van God wilde ontvangen, antwoordde Franciscus dat hij wilde dat een ieder die zich bekeert en zonden heeft beleden, en daarna naar deze kapel komt, volledige kwijtschelding van straf ontvangt. Na een bezoek door Franciscus aan paus Honorius III werd bevestigd dat in Assisi volledige aflaten verkregen konden worden. Toen Franciscus vol blijdschap terugkeerde riep hij de mensen bij de Portiuncula toe: “Broeders, ik wil jullie allemaal naar het paradijs sturen!”

Assisi, gelegen op een heuvel; vanuit deze plaats dalen de pelgrims af om enkele kilometers naar de basiliek te wandelen. Links bevindt zich de basiliek San Francesco.

In het Assisi van anno 2020 wordt deze vergeving door franciscaner priesters uitgedeeld. Niet alleen voor de pelgrim, maar ook voor een ziel in het vagevuur. Het is immers niet genoeg om vergeving te vragen en kwijtschelding te ontvangen; de gelovige moet ook gezuiverd worden om de hemel binnen te komen. Om deze zuivering te versnellen, is er genade beschikbaar uit de schatkamer van de verdiensten van de heiligen. Door het werk van een heilige kan de gelovige een volle aflaat ontvangen, die alle tijdelijke straffen kwijtscheldt, vanaf de doop tot het moment van ontvangen. Zonder een volle aflaat moet de herstelling plaatsvinden door tijdelijke straffen of in het vagevuur.

Om de vergeving van Assisi te kunnen verkrijgen, moeten ‘stappen’ doorlopen worden. Allereerst gaat de pelgrim bij de priester langs om zonden op te biechten. Vervolgens is de weg vrij om deel te nemen aan de heilige mis om de hostie te ontvangen. Aansluitend bezoekt de pelgrim de Portiuncula, zegt de geloofsbelijdenis op, bidt het Onze Vader en bidt voor de paus. Met deze volle aflaat verlaat de pelgrim de basiliek. Mocht het nodig zijn, dan is een dag later de volgende mogelijkheid om een nieuwe aflaat te verdienen.

Deze vergeving van Assisi is verworpen door de reformatoren. Aflaten zijn onnodig, omdat het offer van Jezus Christus volkomen is. Wanneer vergeving ontvangen wordt, blijft er geen schuld over die betaald moet worden. De purificatie van de ziel is niet de grond waarvan de zaligheid afhangt. De rechtvaardiging van de goddeloze is doorslaggevend: Christus’ gerechtigheid wordt volledig toegerekend aan de zondaar.

Het Portiunculaheiligdom in het midden van de basiliek waar Franciscus zijn wens uitsprak om pelgrims totale vergeving te kunnen aanbieden.

Dat de aflaat niet op zichzelf staat, blijkt uit het feit dat er geput wordt uit de verdiensten van de heiligen. Deze schatkamer wordt beheerd door Rome en dit toont dat de Rooms Katholieke Kerk een bemiddelaar is in het heil. Alhoewel beweerd wordt dat de verdiensten van Christus oneindig zijn, blijkt uit de praktijk dat goede werken en gebeden van Maria en de heiligen eraan toegevoegd kunnen worden.

Alhoewel het goed is dat christenen hun zonden belijden, en het juist is dat een echte bekering leidt tot concrete resultaten, moet de vergeving van Assisi afgewezen worden. Pijnlijk komt aan het licht dat er sinds de Reformatie in dit opzicht weinig veranderd is. De boodschap naar Rome blijft dan ook hetzelfde zoals verwoord in de vijf sola’s van de Reformatie. De vergeving die de gelovige ontvangt is uiteindelijk soli Deo gloria (alleen de eer aan God), en niet de eer aan God en een speciale eer voor Maria en de heiligen.

Rob van der Dussen, missionair werker in Italië

Assisi in het nieuws: zaligverklaring van Carlo Acutis

In oktober kwam Assisi nog in het nieuws vanwege de zaligverklaring van de Italiaan Carlo Acutis, die in 2006 op vijftienjarige leeftijd overleed aan leukemie. ‘Cyberapostel’ werd hij genoemd. Die naam had hij te danken aan zijn zelfgebouwde websites waarop hij het geloof verkondigde en wonderen documenteerde. In de aanloop naar Acutis’ zaligverklaring kwamen duizenden gelovigen naar Assisi om Acutis’ graftombe te bezoeken en hem daar te vereren.

In de Rooms-Katholieke Kerk worden vaker mensen zaligverklaard. Een persoon die door de Rooms-Katholieke Kerk is zaligverklaard, mag volgens deze kerk officieel vereerd worden. Voor een zaligverklaring is een wonder nodig. Die schijnt er te zijn geweest. Een Braziliaans jongetje scheen genezen te zijn van alvleesklierkanker nadat hij tot Carlo Acutis had gebeden.

Rob van der Dussen: "Deze crisis is een test"

“De coronacrisis is een test om te zien of het werk dat gedaan mocht worden, vrucht draagt”, zegt Rob van der Dussen. Hij is missionair werker in Italië en wordt door IRS ondersteund. Ook hij zat de achterliggende tijd in quarantaine.

Rob van der Dussen: “De oogst in Italië is groot”

In het decembernummer van IRS-magazine komt een interview te staan van Rob van der Dussen, die zich in Rome voorbereidt op het doen van missionair werk in Italië. Lees nu alvast twee vragen aan hem over Italië en de situatie daar.

Meer actualiteiten